การป้องกันไฟดูดเมื่อใช้ตู้เย็น
(Refrigerator Safety)

การแก้ปัญหาไฟฟ้าดูดเมื่อจับตู้เย็น

ตู้เย็นเก่าๆหรือที่ผลิตไว้นานแล้วและยังมีสินค้าเหลืออยู่ในสต๊อค ส่วนมากจะใช้ปลั๊กไฟแบบ 2 ขา (ไม่มีขา Ground) และมักจะมีไฟฟ้ารั่วในปริมาณน้อยๆ ซึ่งถ้าตั้งตู้เย็นบนพื้นซิเมนต์ พื้นกระเบื้องหรือพื้นหินอ่อน หินแกรนิต เมื่อไปจับตู้อาจจะรู้สึกว่ามีไฟฟ้าดูดมากน้อยต่างๆกัน ถ้าไม่ได้ใส่รองเท้าที่เป็นยาง วิธีที่จะทดสอบว่าตู้เย็นมีไฟฟ้ารั่วหรือไม่นั้น อาจใช้อุปกรณ์ง่ายๆ เช่นไขควงทดสอบไฟ หรือแบบที่นิยมใช้กันมากคือ Non-Contact Voltage Detector แตะที่ตัวถังส่วนต่างๆของตู้เย็น ถ้ามีไฟติดขึ้นหรือ ตัว Non-Contact Voltage Detector ส่งเสียงเตือน ก็แสดงว่าส่วนนั้นมีความเสี่ยงหรือมีไฟรั่วได้
การแก้ปัญหาไฟดูดเมื่อจับตู้เย็น ทำได้โดยวิธีง่ายๆและก็เป็นวิธีที่ทำกันมานานแล้วคือการต่อสายดินจากตัวถังส่วนที่เป็นโลหะของตู้เย็นไปลง Ground ถ้าระบบไฟฟ้าในบ้านเป็นแบบเก่าที่ไม่ได้เดินสาย Ground เอาไว้ คือมีแค่ 2 สาย ก็จะต้องเดินสาย Ground หรือสายดินจากตู้เย็นไปยังแท่ง Ground Rod ที่ตอกฝังลงไปในดิน แต่ปัจจุบันบ้านเรือนส่วนใหญ่มีการเดินระบบไฟฟ้าโดยมีสาย Ground ตามกฎของการไฟฟ้าแล้วและเต้ารับหรือ Socket Outlet ก็เป็นแบบ 3 ตา คือมีช่อง Line (L), Neutral (N) และ Ground (G) ดังนั้น สาย Ground ที่ต่อจากตู้เย็นจึงสามารถต่อเข้ากับสาย Ground ของระบบไฟฟ้าภายในบ้านเรือนได้ ซึ่งในกรณีที่มีไฟรั่ว กระแสไฟฟ้าก็จะไหลลงดินผ่านสาย Ground ทำให้ไฟไม่ดูดเมื่อไปจับตู้เย็น
วิธีต่อสายดินเข้ากับตู้เย็น
วิธีง่ายๆที่ไม่ต้องแกะฝาครอบด้านหลังของตู้เย็นออกเพื่อหาจุดต่อสายไฟ แสดงได้ตาม รูปที่ 1 ซึ่งมีขั้นตอนการดัดแปลง ดังนี้
1)  ตัดหัวปลั๊กแบบ 2 ขา ของสายไฟตู้เย็นออกและเช็คสายไฟฟ้าที่ใช้ ซึ่งมักจะมีสายสีขาว (L) และสายสีดำ (N)
2)  นำปลั๊กหัวหล่อ 3 ขาพร้อมสาย PVC VCT 3 x 0.75 ต.มม. มาต่อสายสีน้ำตาล (L) เข้ากับสายสีขาวของตู้เย็น และสายสีน้ำเงิน (N) มาต่อเข้ากับสายสีดำของตู้เย็น ใช้เทปพันสายไฟให้เรียบร้อย ส่วนสายสีเขียว-เหลือง (สาย Ground) นั้นให้ต่อไปยึดกับตัวถังส่วนที่เป็นโลหะของตู้เย็น
3)  เสียบปลั๊ก 3 ขา เข้ากับเต้ารับแล้วทดสอบโดยใช้ไขควงทดสอบไฟฟ้าหรือ Non-Contact Voltage Detector แตะที่ส่วนต่างๆของตู้เย็น ถ้าไม่มีไฟติดขึ้นมาหรือไม่มีการส่งเสียงเตือน ก็แสดงว่าปลอดภัยจากไฟรั่วไฟดูด (ความจริงถ้ามีไฟรั่ว ไฟก็ยังรั่วอยู่ แต่กระแสไฟฟ้าจะไหลลงดินไปตลอดเวลา จึงไม่เกิด Potential Difference หรือความต่างศักย์ทางไฟฟ้า หรือมีแรงดันไฟฟ้าที่จะดูดเราได้ ซึ่งกระแสไฟฟ้ารั่วนี้ ถ้ามีปริมาณไม่มากก็อาจยอมรับได้ แต่ก็มีการสูญเสียพลังงานไฟฟ้าไปบ้าง แต่ถ้ากระแสไฟฟ้ารั่วมีปริมาณมากขึ้น ก็ควรป้องกันโดยใช้ Leakage Circuit Breaker ทำการตัดไฟ และหาวิธีแก้ไขสาเหตุของไฟรั่วมาก ต่อไป

การติดตั้ง Leakage Circuit Breaker
เพื่อเพิ่มความปลอดภัยจากไฟฟ้ารั่ว ไฟฟ้าดูด หรือในกรณีที่สาย Ground หลุด จึงนิยมใช้ Leakage Circuit Breaker ต่อเพิ่มเข้าไปในวงจร ตามรูปที่ 2 ซึ่งอุปกรณ์นี้จะตัดไฟถ้ามีกระแสไฟรั่ว 23 - 30 มิลลิแอมแปร์
 

หมายเหตุ :
การต่อสาย Ground กับอุปกรณ์เครื่องใช้ไฟฟ้าตามตัวอย่างในบทความนี้ สามารถใช้ได้กับเครื่องใช้ไฟฟ้าอื่นๆ ถ้าไม่มีระบบปลั๊กไฟแบบ 3 ขา และมีตัวถังหรือบางส่วนของตัวถังเป็นโลหะที่จับต้องได้ สำหรับเครื่องใช้ไฟฟ้าที่มีตัวถังทำด้วยพลาสติก พีวีซี นั้น จะป้องกันไฟฟ้าดูดได้อยู่แล้ว สายไฟฟ้าที่ใช้จึงมีเพียง 2 ขา อนึ่ง บางประเทศในยุโรปใช้ปลั๊กไฟ 2 ขา
เพราะออกแบบอุปกรณ์ไฟฟ้าโดยยึดหลัก Double Insulated (Class II)

บทความอื่นๆที่น่าสนใจ (Other Interesting Articles) :
1. แก้ไขไฟรั่ว ไฟดูดของตู้เย็นด้วยการเปลี่ยนสายและปลั๊กหัวกราวด์
2. Small Safety Consumer Unit (จากบทความใน www.somkiet.com )

หมายเหตุ :   วัตถุประสงค์ของบทความนี้เพื่อแบ่งปันข้อมูลและประสบการณ์ในการป้องกันไฟฟ้าดูดเมื่อใช้ตู้เย็น ผู้เขียนไม่มีส่วนเกี่ยวข้องหรือมีผลประโยชน์กับการโฆษณาหรือการขายอุปกรณ์ต่างๆที่แสดงไว้